Waarom je in een kleine haven soms meer leert dan tijdens een lange tocht over groot water
Stel je eens voor. Je hebt net een prachtige motorboot gekocht. Misschien wel een mooie stalen kruiser. Je hebt je vaarbewijs op zak, de koelkast gevuld en de eerste vaartocht staat gepland. Het zonnetje schijnt. De motor loopt als een zonnetje. Je vaart de haven uit. En daar ga je. Heerlijk!
Een beetje links sturen. Een beetje rechts. Kopje koffie erbij. Dit varen is eigenlijk best makkelijk! Totdat je weer terugkomt in de haven. Want ja… er komt natuurlijk een moment waarop die boot ook weer ergens vast moet liggen. 😂
En dan begint het echte werk
Je vaart de haven binnen. De steiger komt dichterbij. De wind staat nét de verkeerde kant op. En je partner staat op het voordek met een landvast in de hand. “BEETJE NAAR LINKS!” “NEE, JE ANDERE LINKS!” “ACHTERUIT!” En jij denkt: waar zit op dat ding eigenlijk de handrem?
Welkom in de wondere wereld van het manoeuvreren met een motorboot. Want rechtdoor varen op een rustig stuk water is meestal niet zo ingewikkeld. Maar aanmeren, wegvaren en draaien in een kleine ruimte? Daar komt iets meer bij kijken. En precies daarom geef ik mijn praktijkvaarlessen het liefst op een plek waar we veel kunnen oefenen.
Waarom ik tijdens een vaarles niet meteen de Maas op vaar
Ik krijg weleens de vraag: “Ronald, gaan we ook lekker een stuk varen?” Natuurlijk kunnen we dat doen. En varen over de Maas is heerlijk. Maar stel dat we twee uur onderweg zijn en daarvan anderhalf uur rechtdoor varen. Wat heb je dan eigenlijk geleerd? Dat je een motorboot rechtuit kunt sturen? Dat is ook wat waard. Maar meestal is dat niet het onderdeel waar mensen tegenop zien.
Het spannende begint vaak pas wanneer de snelheid eruit gaat. Wanneer je een haven binnenvaart. Wanneer je moet aanmeren. Wanneer je achteruit moet manoeuvreren. Of wanneer je boot ineens anders reageert dan je verwacht.
Daarom oefenen we tijdens mijn vaarlessen in en rond de haven van Heusden. Vooruit. Achteruit. Draaien. Aanmeren. Wegvaren. En dan nog een keer. Niet omdat ik zo graag dezelfde steiger twintig keer voorbij zie komen. Al begint die steiger mij inmiddels waarschijnlijk ook te herkennen. 😂 Maar omdat je door te oefenen ontdekt hoe een motorboot reageert. En dát is wat je nodig hebt wanneer je straks met je eigen boot op pad gaat.
Iedere motorboot heeft zijn eigen karakter
Ik heb in mijn leven met heel wat verschillende boten gevaren. Dat begon al toen ik dertien was. Ik werkte bij een bunkerstation met een tanksteiger, een watersportwinkel en een droogdok. Daar haalde ik regelmatig boten op uit de jachthaven om eraan te werken. Kleine motorboten. Grote stalen kruisers. Boten met één motor, met twee motoren, met en zonder boegschroef. En zelfs schepen met schottelbesturing.
En weet je wat ik daar ontdekte? Geen twee boten varen precies hetzelfde. De ene boot reageert direct wanneer je achteruit slaat. De andere trekt eerst met zijn achterkant opzij. Bij de ene boot merk je de wind nauwelijks. Bij de andere hoef je maar even niet op te letten en lig je ineens een halve meter verderop. Dat heeft allemaal te maken met de vorm van het schip, de schroef, het roer, de wind en de stroming.
Maar hoe verschillend die boten ook zijn… er zijn een paar dingen die steeds terugkomen. En als je die begrijpt, wordt het een stuk gemakkelijker om een onbekende motorboot te leren kennen.
Daarom varen we op VerCaatje
Mijn lesboot is een stalen Doerak. Ze heet VerCaatje. Een eenvoudige, degelijke motorboot. Geen joystick. Geen camera’s. En ook geen boegschroef. Ik weet het. Dat klinkt voor sommige mensen misschien niet als een voordeel. “Maar Ronald, met een boegschroef is aanmeren toch veel gemakkelijker?”
Dat kan zeker. Een boegschroef is een handig hulpmiddel. Maar ik vind het minstens zo belangrijk dat je begrijpt wat je boot zonder dat hulpmiddel doet. Wat gebeurt er wanneer je vooruit slaat? Wat doet het roer? Waarom trekt de achterkant bij achteruitvaren soms naar één kant? En hoe kun je de wind juist gebruiken in plaats van ertegen te vechten?
Op VerCaatje kun je dat allemaal ontdekken. Want ze doet niet altijd wat je hoopt. Ze doet wat de natuurwetten voorschrijven. En die zijn gelukkig een stuk consequenter dan de aanwijzingen vanaf het voordek. 😂
Een goede schipper kijkt eerst
Weet je wat me opvalt tijdens mijn vaarlessen? Wanneer iemand onzeker wordt, gaat hij vaak steeds meer doen. Meer sturen. Meer gas. Weer achteruit. Dan weer vooruit. En ondertussen komt die steiger steeds dichterbij. Ik noem dat weleens varen met klotsende oksels.
Maar vaak helpt het juist om eerst even te kijken. Wat doet de wind? Hoe beweegt de boot? Waar gaat de achterkant naartoe? Heb je nog voldoende ruimte? En wat gebeurt er wanneer je de gashendel even in zijn vrij zet?
Natuurlijk kun je niet altijd zomaar niets doen. Bij wind, stroming of weinig manoeuvreerruimte moet je op tijd ingrijpen. Maar je hoeft ook niet voortdurend aan die gashendel te zitten. Soms is één klein tikje vooruit voldoende. Daarna zet je hem weer in zijn vrij. Je kijkt wat er gebeurt. En pas dan bepaal je de volgende stap.
Rustig manoeuvreren begint vaak met goed kijken. Niet met zo veel mogelijk handelingen uitvoeren.
Ik wil dat je begrijpt waarom iets werkt
Tijdens een praktijkvaarles kan ik natuurlijk naast je zitten en zeggen: “Nu een beetje vooruit.” “Nu naar stuurboord.” “En nu achteruit.” Dan ligt VerCaatje waarschijnlijk keurig langs de steiger. Maar wat gebeurt er morgen? Wanneer je op je eigen boot staat? Met een andere schroef, een andere roerwerking en de wind van de andere kant? Dan zit ik niet naast je.
En daarom wil ik je iets anders leren. Ik wil dat je zelf gaat zien wat er gebeurt. Dat je begrijpt waarom je een bepaalde handeling uitvoert. Dat je ontdekt hoe je boot reageert. En dat je langzaam leert vooruitdenken.
Net zoals bij autorijden. Weet je nog hoe dat vroeger ging? Koppeling. Schakelen. Spiegels. Richting aangeven. En ondertussen ook nog proberen op de weg te blijven. Tegenwoordig stap je in en rijd je gewoon weg. Je denkt niet meer over iedere handeling na. Met varen kan dat ook zo groeien. Niet na één magische vaarles, maar door te begrijpen wat je doet en het vervolgens regelmatig te oefenen.
En dan gebeurt er iets moois
In het begin van een vaarles hoor ik regelmatig: “Ronald, moet ik nu sturen?” “Moet ik achteruit?” “Zo goed?” “RONALD?!” En een tijdje later wordt het ineens stil. Niet omdat we ruzie hebben. Dat valt gelukkig meestal mee. 😂 Maar omdat iemand zelf begint te kijken.
De boot beweegt langzaam richting de steiger. Een klein tikje vooruit. Even in zijn vrij. Een beetje sturen. Nog een keer kijken. En dan ligt VerCaatje netjes langs de kant. Zonder geschreeuw. Zonder haast. En vooral zonder dat ik voortdurend hoef te vertellen wat er moet gebeuren. Dan kijkt iemand me aan en zegt: “Hé… ik heb hem!”
Kijk. Dat vind ik dus prachtig. Want ik wil niet dat je na afloop denkt: wat kan die Ronald toch goed varen. Daar heb jij namelijk weinig aan. Ik wil dat je denkt: verrek… ik kan dit zelf!
Vaarles in Heusden: jij aan het roer, ik ernaast
Of je nu nog nooit hebt gevaren, net een motorboot hebt gekocht of al jaren moeite hebt met aanmeren… je bent welkom bij De Bootjes van Verkade. Tijdens mijn praktijkvaarlessen in Heusden gaan we vooral zelf varen. We oefenen met manoeuvreren, aanmeren, wegvaren en het begrijpen van je motorboot.
Geen eindeloze theorie. Geen ingewikkelde trucjes die alleen op één boot werken. Wel uitleg, geduld, veel oefenen en af en toe een beetje humor. Want varen mag best serieus zijn. Maar jezelf voortdurend bloedserieus nemen? Dat lijkt me vermoeiend. 😂
Dus wil je leren varen met een motorboot? Dan gaan we samen het water op. Jij krijgt het roer. Ik zit ernaast. En als het niet meteen lukt? Dan proberen we het gewoon nog een keer. Totdat je die boot steeds beter begint te begrijpen. En daarna? Dan moet je vooral lekker gaan varen.
Jij krijgt het roer. Ik zit ernaast.
Ahoy! Ronald Verkade – Kapitein Koek ⚓🍪
Reactie plaatsen
Reacties